Moje zaimki to:

ona/ich

(Neutralne formy mnogie z zaimkiem „ona” )

Przykłady użycia w zdaniu:

  • Myślę, że ona są bardzo miłe, przyjacielskie i urzekające.
  • Tęsknię za ich śmiechem.
  • Napiszę do nich później.
  • Powiedziałośmy im, że je lubimy.
  • Chciałobyście pójść do kina?
  • Czy będziecie grały z nami?
  • Kiedy będziecie mogły się z nami spotkać?
  • Gdy byłośmy w domu, zaczęłośmy gotować.
  • Dostałośmy wyniki egzaminu i jesteśmy z nich zadowolone.
  • Poszłośmy z nimi do szkoły.
  • Rozmawialiśmy o nich ostatnio.
  • Wszystkie z nich chciały czego innego.
  • To miło, że nas państwo odwiedzają.
  • Czy będą państwo kontynuować subskrypcję?
Zaimek „ona” zapożyczony z języka chorwackiego, gdzie jest nienacechowaną płciowo formą liczby mnogiej. Dość zresztą intuicyjny w polszczyźnie: jak to okno → te okna, tak to ono → te ona.
Odmiana rodzaju neutralnego w liczbie pojedynczej dostępna jest tutaj
Mnogi rodzaj neutralny może być używany dla dowolnych grup, niezależnie od płci należących do nich osób.

Odmiana:

Mianownik Dopełniacz Celownik Biernik Narzędnik Miejscownik
ona ich / nich im je nimi nich
1 os. 2 os. 3 os. Przymiotniki
–ałośmy –ałoście –ły –e

Udostępnij:

Przykłady z tekstów kultury:

Neutralne formy mnogie z zaimkiem „ona” (ona/ich)

  • Agnieszka ŻądłoWkurzająca maniera czy początek rewolucji? O co chodzi z zaimkami neutralnymi płciowo (Newsweek Polska), 2021

    • TESS: Po prostu przywykłośmy do używania rodzaju neutralnego w trzeciej osobie, stąd wydaje się nam szokujący w pierwszej czy w drugiej, ale to nadal ten sam rodzaj, doskonale funkcjonujący w systemie gramatycznym polszczyzny.
  • Julia GrabaniaMiędzynarodowy Dzień Zaimków: rozmowa z Radą Języka Neutralnego, prowadzącą stronę zaimki.pl (Queer.pl), 2021

    • [Tess] Równość to równość, nie możemy żebrać o odrobinę praw, decydując się na oddanie reszty. Grzeczne już byłośmy.
    • [Andrea] Na pewno nie jest to proste. Zanim jeszcze powstała strona zaimki.pl, spisałom na swoim blogu parę znalezionych w internecie pomysłów na „genderneutralizację” polszczyzny, próbowałom wpisać je w tabelki, ustrukturyzować. Było tam wiele luk, znaków zapytania, chaosu, niespójności. Myślałom, że się nie da. A jednak! Wspólnie znalazłośmy sposoby, by to wszystko uporządkować, wypełnić luki, przedstawić w przystępny sposób.
    • [Archie] Zdaje się być to możliwe. Nie poświęcałobyśmy na ten projekt tyle czasu i energii, gdybyśmy nie wierzyły w jego powodzenie. Grupa osób, które korzystają ze strony zaimki.pl jest na tyle duża, że jesteśmy w stanie stwierdzić, jak wielkie jest zapotrzebowanie na niebinarną polszczyznę i przestrzeń do wyrażania siebie. Tak jak już wcześniej wspomniałośmy, język to żywy twór, zmienia się, a my pomagamy to ustrukturyzować.

O co chodzi w tej stronie?

Polska gramatyka jest skomplikowana i silnie zgenderyzowana. Nie oznacza to jednak, że niemożliwe jest używanie innych form niż „on” i „ona”.

Udostępniamy tutaj linki do przykładów użycia (w prostych zdaniach oraz w tekstach kultury: literaturze, prasie, filmach, serialach, muzyce) zaimków i innych form płciowych – nie tylko normatywnych „on” i „ona”, lecz także form niebinarnych, takich jak rodzaj neutralny czy postpłciowy.

Dlaczego należy je respektować? Bo zwracanie się do kogoś tak, jak sobie życzy, jest podstawą relacji społecznych. Nie powiesz do Ani „Franku”, nie powiesz „na ty” do osoby, z którą jesteś „na pan”, itp. A są osoby, które nie chcą, by im mówić „on” ani „ona”. Czy to uszanujesz, świadczy wyłącznie o Tobie.

Warto wrzucić link do swoich zaimków na swoje profile na portalach społecznościowych – nawet jeśli jesteś cis (= nie trans) i używasz „on” lub „ona”. – ponieważ dzięki temu pokazujesz wsparcie dla społeczności trans i normalizujesz podawanie zaimków przez osoby, których zaimki nie są oczywiste (więcej powodów tutaj).

Formy neutralne płciowo – jak np. „moi drodzy/drogie”, „drogie osoby”, „wszys* chętn*”, „jesteś wspaniałx”, itp. – są też przydatne, gdy zwracasz się do grupy ludzi lub do osoby, której płci nie znasz.

Już teraz w codziennej polszczyźnie używamy wielu form neutralnych płciowo: „moje kochanie zrobiło mi niespodziankę”, „proszę przyjść do szkoły z rodzicem”, „w urzędzie powiedziano mi, że...”, „dzwonili z gazowni”, „będę robić”, itp. Tutaj idziemy po prostu o krok dalej.

Strona główna