Zaimki

Wybierz formy gramatyczne, które chcesz poćwiczyć:

• Formy binarne

  Wiele osób niebinarnych, ze względu na ograniczenia polszczyzny lub po prostu dlatego, że tak im bardziej pasuje, decyduje się zwyczajnie używać form „on” lub „ona” – czy to zgodnie z ich płcią przypisaną przy urodzeniu, czy przeciwnie. Nie ujmuje to im niebinarności! Zaimki ≠ płeć.

  • ona/jej – Rodzaj żeński Normatywne
  • on/jego – Rodzaj męski Normatywne

• Formy neutralne

  Ze względu na użycie już istniejącego w polszczyźnie rodzaju neutralnego jest to jedna z najczęściej używanych oraz łatwych do zrozumienia opcji. Formy takie jak „zrobiłom” czy „poszłoś”, choć poprawne gramatycznie, dopiero od niedawna są szerzej używane, i dla wielu brzmią infantylnie, dehumanizująco (póki nie zostaną znormalizowane). W odmianie wiele form neutralnych jest tożsamych z męskimi, dlatego niektóre osoby wolą używać zmodyfikowanych wariantów wykorzystujących inne zaimki przy zachowaniu neutralnej koniugacji czasowników.

  • ono/jego – Rodzaj neutralny Normatywne
  • ono/jej – Rodzaj neutralny z formami żeńskimi zamiast męskich
  • ono/jejgo – Rodzaj neutralny z formami łączonymi
  • ono/jeno – Rodzaj neutralny z elementami postpłciowego
  • ono/jenu – Rodzaj neutralny z formami postpłciowymi zamiast męskich
  • ono/ich – Rodzaj neutralny z formami mnogimi zamiast męskich

• Formy postpłciowe (dukaizmy)

  Neologiczne formy stworzone oryginalnie dla powieści fantastycznych. Choć rodzaj postpłciowy jest systemem spójnym i analogicznym do form normatywnych, to dla niezaznajomionych brzmi obco. Niektóre osoby używają też zmodyfikowanych wariantów wykorzystujących inne zaimki w części przypadków przy zachowaniu postpłciowej koniugacji czasowników.

  • onu/jenu – Rodzaj postpłciowy, dukaizmy
  • onu/jejo – Rodzaj postpłciowy z łączonymi formami męskimi i żeńskimi
  • ne/nego – Rodzaj postpłciowy z neozaimkami ne/nego
  • onu/jegu – Dukaizmy z zaimkami onu/jegu

• Formy mnogie

  Normatywne formy mnogie mogą być używane do opisu pojedynczej osoby, w tym jako dosłowne tłumaczenie angielskiego „they/them”. Są poprawne i bez tworzenia neogramatyki, a ich zamysł jest łatwy do zrozumienia dla osób znających angielski odpowiednik, aczkolwiek dla wielu jest to dezorientujące. Używanie ich wciąż wymaga wyboru między zgenderyzowanymi wersjami („oni” lub „one”). Nienormatywne formy mnogie mogą służyć nie tylko do opisu pojedynczych osób, ale również grup mieszanych lub o nieznanej płci. Więcej informacji o zwracaniu się do grup na naszym blogu: „Jak zwracać się do grup osób?”

  • one/ich – Formy niemęskoosobowe liczby mnogiej Normatywne
  • oni/ich – Formy męskoosobowe liczby mnogiej Normatywne
  • oni/e/ich – Formy liczby mnogiej z ukośnikiem Normatywne
  • ona/ich – Neutralne formy mnogie z zaimkiem „ona”
  • ona/ich – Formy mnogie oparte na czeskiej liczbie mnogiej
  • ony/ich – Formy mnogie rodzaju postpłciowego z zaimkiem „ony”
  • onie/ich – Neologiczne formy mnogie z zaimkiem „onie”

• Zaimki graficzne

  Formy te używają placeholderów / znaków zastępujących w miejscu różnic między wersją męską a żeńską. Są przydatne w piśmie, ale ciężkie lub niemożliwe do wymówienia (mogą też sprawiać problemy czytnikom ekranowym). Intencja jest łatwa do zrozumienia. Często są też używane w zwrotach do grupy osób lub osoby o nieznanej płci.

  • onx/jex – Formy z iksem
  • on/a/jego/jej – Formy z ukośnikiem Normatywne
  • on_/je_ – Formy z podkreślnikiem
  • on*/je* – Formy z gwiazdką
  • on■/je■ – Formy z cenzurą
  • ’n’/je’ – Formy z apostrofem

• Neozaimki

  • vono/vego – Rodzaj neutralny z neozaimkami vono/vego
  • ono/eno – Neozaimki ono/eno
  • miau/miaugo – Neozaimki z rodzajem neutralnym
  • wona/wej – Rodzaj żeński z neozaimkami wona/wej
  • ony/jegi – Neozaimki ony/jegi
  • onæ/jæ – Formy z „ae” lub ligaturą „æ”
  • onø/jenø – Formy z samogłoską nosową
  • onu/jegie – Formy zmieszane z elementami postpłciowego

• Pozostałe formy

  • ta [osoba]/tej [osoby] – Rodzaj osobowy Normatywne

• Generator form

  Możesz także użyć poniższego narzędzia, w którym uzupełnisz luki w zdaniach zgodnie z formami, których używasz, by wygenerować gotowy do udostępniania innym link.

  Pokaż generator

• Unikanie form nacechowanych płciowo Normatywne

  Niektóre osoby niebinarne preferują używanie form unikających precyzowania płci zamiast tych nacechowanych czy to binarnie czy niebinarnie. Warto też używać ich mówiąc o osobach, których płci nie znamy. Choć w silnie zgenderyzowanym języku polskim jest to względnie trudne do zrobienia i może lekko zmieniać znaczenie zdania, to jednak wcale nie jest niemożliwe.

• Emojiself

  Emojiself to formy stworzone dla komunikacji online, nie są wymawialne.
  Wygeneruj link z emoji

Dźwięk